Avrupa’da Parasız Yaşam

Şöyle bir düşünün Avrupa’nın ortasında herhangi bir ülkeye bağlı olmayan, yöneticisi olmayan, içinde yaşayanların birbirleriyle yardımlaşmak suretiyle hayatlarını sürdürdükleri bir yer olabilir mi acaba? “Yok canım, hadi oradan” dediğinizi duyar gibi oluyorum.

Evet, var hem de dünyanın her yönden gelişmiş ülkelerinden biri olan Danimarka’nın başkenti Kopenhag’ın içinde. Adı’da Fristaden Christiania (Türkçe adıyla Özgür şehir Christiania)

Bu mahallenin sakinleri, 1989 yılından beri anayasalarında özerk bölge olarak görünen mahallelerinin Danimarka devleti tarafından 2012 yılında kaldırmaya kalkması üzerine mahallede yaşayan sanatçılar, hippiler ve diğer aktivistler bölgeyi satın almak için Danimarka hükümeti ile anlaşmaya varmışlardır.

Mahalle 1970’li yılarda kurulmuş, içerisinde hiçbir Danimarka hükümetine ait birim bulunmamakla birlikte yaşayanların Danimarka vatandaşı olmaları ve bütün vatandaşlık haklarından da sınırsızca yararlanmaları demokrasinin en ileri boyotunu bizlere göstermektedir. Mahallede Danimarka hükümeti adına sadece bir ambulans ve bir doktor çeşitli acil durumlar için beklemektedir o kadar.

Mahallenin kendine ait işletmeleri bile var. Radyosu, televizyonu, gazetesi, manavı, tamir atölyesi ve hatta hepsinden ilginci bir yoga salonu bile var. İçerisinde, birbirinden ilginç yapılarla, sokak sanatının en güzel örneklerini barındırmaktadır. Her köşesinde sanatını, müziğini icra eden sanatçılara da rastlamak mümkün.

Christiania’da fotoğraf çekmek yasak ama asıl ilginç olan yasak ise koşmak. Koşmak, mahallede bir şeylerin yolunda gitmediği, bir sorun olduğu anlamına geldiğinden dolayı mahallede huzursuzluk yarattığından yasaklanmıştır.

Mahalledeki ilginç mekânlardan biride kısaca Loppen olarak bilinen Musikloppen’dir. Bu gece kulübünde bugüne kadar birçok müzik grubu veya sanatçılar konser vermiştir. Buraya ilginç olma özelliğini veren bütün bunlar değil tabi, Loppen’in bir sahibinin olmamasıdır. Tesiste, hepsi de gönüllü olarak çalışan 25 eleman bulunmakta ve içlerinde, burada yapılacak olan organizasyonları ayarlayanlar ve ses sistemi görevlileri de bulunmaktadır.

Gönüllü çalışanların her türlü temel ihtiyaçları ve sorunları pazartesi günleri tesiste yapılan toplantıda giderilmekte olup, bu toplantı sonucunda görev dağılımı yapılmaktadır. Her isteyenin gönüllü olarak çalışamadığı bu tesiste çalışmak isteyen gönüllüler öncelikle diğer çalışanlar tarafından mülakata alınmaktadır.

Müzik festivallerini izlemek için gelen ancak paraları olmayan kişilere günlük, saatlik küçük işler verilerek, bu işleri yapmaları karşılığında, gönüllü çalışanların temel ihtiyaçları tesis tarafından karşılandığından, festivali izlemeleri ve güzel vakit geçirmeleri için imkân sağlanmaktadır ve Christiania’daki diğer işletmeler de hemen hemen aynı prensiple çalışmaktadırlar.